στερεοτυπικές αντιλήψεις και νέοι

  Προλογικά : Θα περίμενε κανείς πως στη σύγχρονη εποχή των θεαματικών εξελίξεων και κατακτήσεων της επιστήμης και της τεχνολογίας θα είχαμε δια παντός ξεμπερδέψει με κατάλοιπα και βαρίδια του παρελθόντος όπως είναι τα στερεότυπα και προκαταλήψεις . Αντίθετα αποδεικνύεται πως αυτά επιβιώνουν και αναζωπυρώνονται στην εποχή μας , καθώς υιοθετούνται από νέους και νέες της ηλικίας μας. Για αυτό χρειάζεται να αναδείξουμε το ρόλο της οικογένειας και του σχολείου στην καταπολέμηση και αποδυνάμωση τους

 Η ευθύνη της οικογένειας ,του σχολείου και των ΜΜΕ: Χωρίς αμφιβολία το οικογενειακό περιβάλλον αποτελεί χώρο αναπαραγωγής στερεοτυπικών αντιλήψεων, τις περισσότερες φορές ασυνείδητα και χωρίς σκοπιμότητα:  γονείς που διαχωρίζουν / κατανέμουν ρόλους υποχρεώσεις και δικαιώματα στα παιδιά τους με γνώμονα το φύλο διαιωνίζοντας εμφυλους ρόλους και στερεότυπα. Ομοίως και στο σχολείο πολύ συχνά λογης στερεότυπα-  Έμφυλα εθνικά φυλετικά κοινωνικά - διαιωνίζονται μέσα από ανισότητες στην εκπαίδευση, από ένα εντατικό εξετασιοκεντρικό σύστημα που ενδιαφέρεται κυρίως για τη στείρα γνώση, την τεχνοκρατική κατάρτιση κι ελάχιστα για την ουσιαστική μόρφωση και καλλιέργεια των μαθητών και μαθητριών. Την κατάσταση επιδεινώνουν τα σημερινά μου ΜΜΕ, τα ΜΚΔ που εμπιστεύονται οι νέοι και οι νέες για την πληροφόρηση τους, τα οποία όμως παραπληροφορούν, διαστρεβλώνουν γεγονότα, αναπαράγουν στερεότυπα για το ρόλο των δύο φύλων ,τους μετανάστες τους πρόσφυγες , υποδαυλίζοντας συχνά ένα κλίμα ξενοφοβίας, τις προκαταλήψεις για άτομα, λαούς,  κλισέ που αφορούν την εξωτερική εμφάνιση, την υγεία , την αρτιμέλεια , το κύρος κάποιων επαγγελμάτων και ούτω καθεξής . 

προτάσεις - προοπτκές =   κρίνεται αναγκαία η αφύπνιση και ενεργοποίηση των βασικότερων φορέων αγωγής και παιδείας- της οικογένειας και του σχολείου - αν όχι για την οριστική εξάλειψη των στερεοτύπων, τουλάχιστον για την αποτελεσματική αποδυνάμωση τους. Αρχικά οι γονείς με τα λόγια και τις πράξεις τους μπορούν να αποτελέσουν πρότυπα ανεκτικότητας και ανθρωπιάς για τα παιδιά τους μεταδίδοντας σε αυτά αρχές και αξίες, όπως η αγάπη, η αλληλεγγύη, η κατανόηση για το συνάνθρωπό τους, η ανεκτικότητα απέναντι στο διαφορετικό ,προκειμένου αυτά να αποκτήσουν ανθρωπιά, ενσυναίσθηση και κατανόηση. Οφείλουν να ενθαρρύνουν τα παιδιά τους να διαβάζουν, να έχουν ποικίλα ενδιαφέροντα, να μεριμνούν δηλαδή για τη βαθύτερη μόρφωση και καλλιέργειά τους. Επίσης, στηλιτεύοντας άμεσα πράξεις κι εκφράσεις που κρύβουν /εκφράζουν ρητά ή άρρητα μισογυνισμό, ξενοφοβία ,προκατάληψη και εξηγώντας τους κινδύνους που κρύβουν τέτοιες μισάνθρωπες αντιλήψεις διαμορφώνουν ανθρώπους με σεβασμό στον συνάνθρωπο και τα δικαιώματά του.

Στην ίδια κατεύθυνση πρέπει να κινηθεί και το σχολείο εμπλουτίζοντας το πρόγραμμα σπουδών με δράσεις εθελοντισμού, με αναβάθμιση των ανθρωπιστικών μαθημάτων, με αναλυτικά προγράμματα και σχολικά εγχειρίδια που θα αμβλύνουν έμφυλα, εθνικά ή κοινωνικά στερεότυπα, θα αναδεικνύουν την κρισιμότητα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων . Με διδακτικές πρακτικές που θα προωθούν τη φαντασία, την πρωτοβουλία ,την κριτική σκέψη και όχι την στείρα απομνημόνευση και τον ανταγωνισμό,  αγκαλιάζοντας τις τέχνες και ενθαρρύνοντας τους μαθητές και τις μαθήτριες να ασχοληθούν με το θέατρο, τη μουσική , το χορό , εν γένει με την τέχνη, που εξευγενίζει την ψυχή, διδάσκει ανώτερες αξίες.  Ένα σχολείο ανοιχτό στην κοινωνία, συμπεριληπτικό, που καλωσορίζει τη διαφορετικότητα και την ποικιλομορφία θεωρώντας την στοιχείο που εμπλουτίζει και προάγει τη σχολική ζωή, με προγράμματα ανταλλαγής μαθητών από σχολεία όλης της χώρας και του εξωτερικού δίνοντας την ευκαιρία στους μαθητές να εξοικειωθούν με διαφορετικές κουλτούρες και νοοτροπίες να γίνουν περισσότερο ανοιχτόμυαλοι και ανεκτικοί στη διαφορετικότητα.

Επίλογος  

Τα στερεότυπα διαχρονικά ριζώνουν στη σκέψη των ανθρώπων και επηρεάζουν αρνητικά τη συμπεριφορά των ανθρώπων, δηλητηριάζουν τις διαπροσωπικές και κοινωνικές σχέσεις.  Οικογένεια και σχολείο έχουν καίρια ευθύνη  για την αποδόμησή / καταπολέμησή τους για έναν δικαιότερο και πιο συμπεριληπτικό κόσμο.